W dniu 31 grudnia 2025 r. Zarząd Województwa Wielkopolskiego przyjął uchwałą nr 2981/2025 Wielkopolski Program Wspierania Rodziny, Systemu Pieczy Zastępczej i Adopcji na lata 2026-2030, stanowiący kluczowy regionalny dokument strategiczny w obszarze polityki społecznej.
Program określa kierunki działań Samorządu Województwa Wielkopolskiego w zakresie wspierania rodzin, systemu pieczy zastępczej oraz adopcji, odpowiadając na zidentyfikowane potrzeby i wyzwania społeczne, w tym wynikające ze zmian demograficznych, nasilających się kryzysów psychicznych dzieci i młodzieży oraz konieczności dalszego rozwoju zdeinstytucjonalizowanych form wsparcia. Dokument jest spójny z regionalnymi i krajowymi dokumentami strategicznymi, w szczególności ze Strategią Rozwoju Województwa Wielkopolskiego do 2030 roku oraz Wielkopolskim Planem Deinstytucjonalizacji i Rozwoju Usług Społecznych.
Program obejmuje działania skierowane do rodzin biologicznych, rodzin zastępczych i adopcyjnych, dzieci i młodzieży funkcjonujących w systemie pieczy zastępczej (zarówno rodzinnej, jak i instytucjonalnej), osób usamodzielniających się oraz kadry i instytucji realizujących zadania w tym obszarze. Jego nadrzędnym celem jest wzmocnienie rodzin w pełnieniu funkcji opiekuńczo-wychowawczej, poprawa jakości życia i szans rozwojowych dzieci oraz młodzieży objętych pieczą zastępczą, a także zapewnienie kompleksowego wsparcia rodzinom adopcyjnym na wszystkich etapach procesu przysposobienia dziecka.
Struktura Programu opiera się na trzech komplementarnych priorytetach:
- wzmacnianiu rodzin w pełnieniu funkcji opiekuńczo-wychowawczej oraz budowaniu ich odporności psychicznej w sytuacjach kryzysowych,
- poprawie sytuacji osób funkcjonujących w systemie pieczy zastępczej, ze szczególnym uwzględnieniem rozwoju rodzinnych form pieczy oraz przygotowania wychowanków do samodzielnego życia,
- wsparciu osób funkcjonujących w systemie adopcji, w tym dzieci przysposobionych, rodziców adopcyjnych i kandydatów na rodziny adopcyjne.
Istotnym elementem Programu są działania koordynacyjne realizowane przez Regionalny Ośrodek Polityki Społecznej w Poznaniu, obejmujące m.in. wsparcie merytoryczne, szkoleniowe, doradcze i finansowe gmin oraz powiatów w organizacji i realizacji lokalnych usług społecznych, inicjowanie i upowszechnianie modelowych rozwiązań oraz wzmacnianie współpracy międzyinstytucjonalnej.
Program przewiduje również realizację przedsięwzięć strategicznych, w tym rozwój środowiskowych form wsparcia rodzin (np. klubów rodzinnych), wypracowanie i wdrażanie modeli wczesnego i stopniowego usamodzielniania wychowanków pieczy zastępczej, a także rozbudowę systemu wsparcia rodzin adopcyjnych. Działania te mają charakter długofalowy i służą budowaniu spójnego, dostępnego i skutecznego systemu wsparcia, ukierunkowanego na dobro dziecka, podmiotowość rodziny oraz wzmacnianie lokalnych społeczności.